آشالازی بیماری نادری از مری است که بلع غذا و نوشیدنی را سخت می‌کند. ماهیچه‌های مری درست منقبض نمی‌شوند و حلقهی ماهیچه‌ای پایین مری اغلب باز نمی‌شود؛ پس غذا گیر می‌کند و گاهی به دهان برمی‌گردد (NHS).
اگر دنبال «درمان قطعی آشالازی» هستید، جواب صادقانه این است: NHS مینویسد آشالازی درمان قطعی ندارد، ولی درمان میتواند علائم را کم کند و بلع را راحتتر کند. چند روش درمانی هست و انتخاب آن با پزشک است.
آشالازی چیست؟
مری لوله‌ای است که غذا را از دهان به معده می‌رساند. در آشالازی، حلقهی ماهیچه‌ای پایین مری، که محل اتصال مری به معده است، هنگام بلع درست شل نمی‌شود و حرکت‌های منقبض‌کننده‌ی طبیعی مری کم یا از بین رفته است (MedlinePlus).
این بیماری نادر است و MedlinePlus میگوید بیشتر در سنین ۲۵ تا ۶۰ سالگی دیده میشود. NHS هم مینویسد علائم میتواند در هر سنی شروع شود.
علائم آشالازی چیست؟
همه علائم ندارند، ولی بیشتر مبتلایان بلع را سخت می‌یابند. این سختی معمولاً طی چند سال کم‌کم بیشتر یا دردناک‌تر میشود (NHS). علائم دیگر:
- برگشت غذای هضمنشده به دهان
- سرفه و خفگی
- سوزش سر دل
- درد قفسهی سینه
- عفونت‌های مکرر قفسهی سینه
- ترشح بزاق یا استفراغ از دهان
- کاهش وزن تدریجی ولی قابل‌توجه
MedlinePlus اضافه می‌کند درد قفسهی سینه ممکن است بعد از غذا بیشتر شود و به پشت، گردن و بازوها برود. Merck Manual مینویسد مشکل اصلی بلع جامدات و مایعات است و سوزش سر دل تا حدود ۴۰ درصد مبتلایان دیده میشود.
اگر بیشتر حس «گیر کردن» در ناحیه‌ی گلو دارید، مقاله‌ی احساس توده در گلو و فشار در گلو را هم ببینید.
علت آشالازی چیست؟
علت دقیق مشخص نیست. به گفته‌ی NHS گمان می‌رود آسیب اعصاب مری نقش داشته باشد. ممکن است با عفونت ویروسی یا بیماری خودایمنی ارتباط داشته باشد و در موارد نادر با یک ژن معیوب. MedlinePlus هم آسیب اعصاب مری را علت می‌داند و مینویسد در بعضی افراد ممکن است ارثی باشد.
آشالازی چطور تشخیص داده میشود؟
پزشک عمومی ممکن است برای آزمون‌ها شما را به بیمارستان بفرستد. گاهی هم آشالازی تصادفی پیدا میشود، مثلاً در رادیوگرافی قفسهی سینه که برای دلیل دیگری گرفته شده (NHS).
| آزمون | چه چیزی را نشان می‌دهد |
|---|---|
| مانومتری مری | فشار ماهیچه‌ها در طول مری را با یک لوله‌ی باریک اندازه می‌گیرد (NHS) |
| بلع باریم | با رادیوگرافی نشان می‌دهد مایعی که می‌بلعید با چه سرعتی به معده می‌رسد (NHS) |
| آندوسکوپی | با دوربین انعطاف‌پذیر، پوشش داخلی مری، حلقهی ماهیچه‌ای و معده را می‌بیند (NHS) |
| FLIP | تصویر سه‌بعدی از مری و حرکت‌هایش می‌دهد (MedlinePlus) |
Merck Manual مینویسد گاهی در آندوسکوپی نمونه‌برداری هم می‌کنند تا سرطان رد شود. MedlinePlus هم میگوید سرطان و بیماری شاگاس می‌توانند علائم مشابهی بدهند.
آشالازی درمان قطعی دارد؟ گزینه‌های درمان
هدف درمانها کم کردن فشار حلقهی پایین مری است تا غذا و مایعات به معده برسند (MedlinePlus). گزینه‌های درمان:
| روش | چطور کار می‌کند | نکته |
|---|---|---|
| اتساع بادکنکی | حلقهی ماهیچه‌ای را با بادکنک می‌کشند | برای بیشتر افراد کمک‌کننده است، ممکن است تکرار شود و خطر کمی برای پارگی مری دارد (NHS) |
| جراحی میوتومی (هلر) | فیبرهای ماهیچه‌ای حلقه را می‌برند، معمولاً با جراحی لاپاروسکوپی | میتواند بلع را به‌طور ماندگار بهتر کند؛ معمولاً برای جلوگیری از ریفلاکس اقدام دوم هم انجام میشود (NHS) |
| POEM | میوتومی که حین آندوسکوپی انجام میشود | MedlinePlus آن را نوعی میوتومی مینویسد |
| تزریق سم بوتولینوم | حلقهی ماهیچه‌ای را شل می‌کند | اثرش موقت است و باید تکرار شود (NHS)؛ Merck Manual مدت اثر را حدود ۱ ماه تا ۱ سال مینویسد |
| دارو | داروهای شل‌کننده‌ی ماهیچه | NHS: فقط برای مدت کوتاه اثر دارد؛ MedlinePlus: به‌ندرت راه‌حل بلندمدت است |
انتخاب دارو و روش فقط با پزشک است.
کدام روش بهتر است؟
MedlinePlus میگوید نتیجه‌ی جراحی و روش‌های غیرجراحی مشابه است. بهترین انتخاب به نوع آشالازی بستگی دارد و گاهی بیش از یک درمان لازم میشود. Merck Manual هم مینویسد هیچ درمانی حرکت طبیعی مری را برنمیگرداند، پس هدف درمانها کم کردن علائم است.
بعد از اتساع بادکنکی یا جراحی ممکن است ریفلاکس و درد قفسهی سینه پیش بیاید. NHS میگوید پزشک میتواند برای آن دارو بدهد و کمی درد سینه بعد از درمان طبیعی است.
اگر سوزش سر دل تکرارشونده دارید، مری بارت را هم بخوانید.
آشالازی چه عوارضی دارد؟
MedlinePlus این عوارض را مینویسد: برگشت اسید یا غذا به مری، ورود غذا به ریه که میتواند ذات‌الریه بدهد، و پارگی مری. NHS میگوید بین آشالازی طولانی‌مدت و سرطان مری ارتباطی هست، ولی خطر آن کم است.
کِی به پزشک مراجعه کنم؟
- اگر بلع غذا یا نوشیدنی سخت یا دردناک شده، حتی اگر ناراحتتان نمی‌کند: NHS میگوید علائم را زود بررسی کنید.
- اگر کاهش وزن بی‌دلیل دارید یا غذای هضمنشده به دهان برمی‌گردد.
- اگر عفونت‌های مکرر قفسهی سینه دارید (NHS).
- اگر بعد از درمان هم مشکل بلع ادامه دارد یا وزن کم میشود: NHS و MedlinePlus هر دو توصیه می‌کنند دوباره به پزشک مراجعه کنید.
اگر خفگی یا مشکل تنفسی دارید، بدون تأخیر به اورژانس مراجعه کنید. این مقاله جای ویزیت پزشک نیست.
پرسش‌های پرتکرار
آشالازی چیست؟
آشالازی بیماری نادری از مری است که بلع غذا و نوشیدنی را سخت می‌کند. ماهیچه‌های مری درست منقبض نمی‌شوند و حلقهی ماهیچه‌ای پایین مری اغلب باز نمی‌شود، پس غذا گیر می‌کند (<span dir="ltr">NHS</span>).
آشالازی درمان قطعی دارد؟
<span dir="ltr">NHS</span> مینویسد درمان قطعی ندارد، ولی درمان میتواند علائم را کم کند و بلع را راحتتر کند. دستورالعمل <span dir="ltr">Merck Manual</span> هم میگوید هیچ درمانی حرکت طبیعی مری را برنمیگرداند. هدف درمانها کم کردن فشار حلقهی پایین مری است.
علائم آشالازی چیست؟
مشکل در بلع، برگشت غذای هضمنشده، سرفه و خفگی، سوزش سر دل، درد قفسهی سینه، عفونت مکرر قفسهی سینه و کاهش وزن تدریجی (<span dir="ltr">NHS</span>).
آشالازی چطور تشخیص داده میشود؟
با آزمونهایی مثل مانومتری مری، بلع باریم و آندوسکوپی (<span dir="ltr">NHS</span>). <span dir="ltr">MedlinePlus</span> رادیوگرافی دستگاه گوارش فوقانی و تصویربرداری <span dir="ltr">FLIP</span> را هم نام میبرد.
آشالازی در چه سنی دیده میشود؟
<span dir="ltr">MedlinePlus</span> مینویسد بیشتر در سنین ۲۵ تا ۶۰ سالگی دیده میشود، و <span dir="ltr">NHS</span> میگوید علائم میتواند در هر سنی شروع شود.
آشالازی چه عوارضی دارد؟
<span dir="ltr">MedlinePlus</span> برگشت اسید یا غذا به مری، ورود غذا به ریه (که میتواند ذات‌الریه بدهد) و پارگی مری را نام میبرد. <span dir="ltr">NHS</span> میگوید در آشالازی طولانی‌مدت خطر سرطان مری هست، ولی این خطر کم است.
منابع
اگر این موضوع برای شما شخصی است و به نظر پزشک نیاز دارید:
دکتر پرهام فراهانی · تخصص جراحی عمومی
دیدن سایت دکتر پرهام فراهانیمقالههای مرتبط
عمل آپاندیس چگونه انجام میشود؟ روش‌ها، بهبودی و عوارض
عمل آپاندیس چگونه انجام میشود؟ تفاوت روش لاپاروسکوپی و باز، بیهوشی، مدت بهبودی، مراقبت بعد از عمل، عوارض و علائم هشداری که نیاز به پزشک دارند.
به‌روزرسانی ۲۶ مهر ۱۴۰۵
لکه های کبدی خطرناک است؟
علت لکه های کبدی ، علت لکه های سفید روی پوست ، تغییر رنگ پوست که به دلیل آسیب های کبدی ایجاد می شود را در نبض ما بخوانید.
به‌روزرسانی ۱۲ مرداد ۱۳۹۸
پنج راه برای خوابیدن بهتر افراد مبتلا به کولیت اولسراتیو
اگر کولیت اولسراتیو باعث شده که نتوانید خوب استراحت کنید، چند نکته برای آرام کردن علائم این بیماری می تواند راه را برای خواب خوب هموار در این مطلب بخوانید
به‌روزرسانی ۲۳ دی ۱۳۹۷